Σε περίπου 40.000, σε όλη τη χώρα, υπολογίζεται ο αριθμός των ακινήτων που θα μπορούσαν να περάσουν στην κυριότητα του Δημοσίου φέτος και το 2020, εάν οι ιδιοκτήτες τους δεν προχωρήσουν, έγκαιρα, στη δήλωσή τους στο Κτηματολόγιο. Ενδεικτικά, στην Πάτρα, όπου η προθεσμία υποβολής δηλώσεων εκπνέει τέλη Μαρτίου, εκτιμάται ότι περίπου 4.000 ιδιοκτησίες είναι αγνώστου ιδιοκτήτη, κινδυνεύοντας να περάσουν στην κυριότητα του Δημοσίου. Το πρόβλημα με τα ακίνητα που δεν δηλώνονται έγκαιρα εστιάζεται σε όσα ανήκουν σε αλλοδαπούς ιδιοκτήτες, που διαμένουν στην Ελλάδα ή σε ομογενείς κατοίκους εξωτερικού, όπως αναφέρουν από το Κτηματολόγιο.

Υπενθυμίζεται ότι με τροπολογία του υπουργείου Περιβάλλοντος δόθηκε ένας χρόνος παράταση -δηλαδή από 14 έτη με χρονική αφετηρία την έναρξη λειτουργίας των κατά τόπους κτηματολογικών γραφείων, σε 15- για περιοχές που κτηματογραφήθηκαν πριν από το 2006 και η αρχική δεκατετραετής προθεσμία έληγε εντός του 2018.

Ωστόσο, σύμφωνα με την Πανελλήνια Ομοσπονδία Ιδιοκτητών, η ρύθμιση αυτή είναι ανεπαρκής, επειδή εξαιρέθηκαν 14 περιοχές που η προθεσμία δικαστικής διεκδίκησής τους έληξε το δίμηνο Οκτωβρίου-Νοεμβρίου 2018. Αλλά και 21 περιοχές που η προθεσμία έληξε από τον Αύγουστο έως τον Δεκέμβριο του 2017 και τα ακίνητα "αγνώστου ιδιοκτήτη" ήδη άρχισαν να περιέρχονται  στο κράτος.

Τα αγνώστου ιδιοκτήτη

Τι συμβαίνει με τα αγνώστου ιδιοκτήτη ακίνητα; Οι ιδιοκτήτες τους έχουν τη δυνατότητα να προσφύγουν στη δικαιοσύνη με αίτημα μόνο τη διεκδίκηση αποζημίωσης, δεν μπορούν δηλαδή να τα ανακτήσουν. Κι αυτό επειδή, όπως εξηγούν δικηγόροι, μετά την παρέλευση της αποκλειστικής προθεσμίας, το Δημόσιο αποκτά αποκλειστικό δικαίωμα που δεν είναι δυνατό να ανατραπεί ούτε με δικαστική απόφαση.  Γι’ αυτό η ΠΟΜΙΔΑ ζητάει να παραταθεί η καταληκτική προθεσμία μέχρι να συμπληρωθεί 20ετία από την έναρξη λειτουργίας των κατά τόπους κτηματολογικών γραφείων, ώστε να συμβαδίζει με τις σχετικές περί χρησικτησίας και παραγραφής διατάξεις του Αστικού Κώδικα.

"Οι διατάξεις του αστικού κώδικα για τη χρησικτησία προβλέπουν ότι 20 χρόνια μετά την καταπάτησή του, ένα ακίνητο περιέρχεται στην κυριότητα του καταπατητή. Εάν στην περίπτωση του κτηματολογίου υπήρχε η πρόβλεψη της εικοσαετίας, τότε θα μπορούσε να υφίσταται ο ισχυρισμός ότι το Δημόσιο διαθέτει τα προσόντα της χρησικτησίας”, αναφέρει ο ο Αναστάσιος Βάππας, δικηγόρος και γενικός γραμματέας επικοινωνίας της ΠΟΜΙΔΑ.

Τα εκτός σχεδίου…

Μεγάλο ακόμη "αγκάθι" αποτελούν τα εκτός σχεδίου ακίνητα για τα οποία το Δημόσιο διατηρεί το δικαίωμα να διεκδικήσει οποτεδήποτε οποιοδήποτε εκτός σχεδίου ακίνητο περιουσιακό στοιχείο ως δικό του, και ιδιαίτερα όσα ακίνητα έχουν ή φέρονται να έχουν κάποια δασική μορφή, αξιώνοντας από τους πολίτες την ανεύρεση και επίκληση μεταγραμμένων τίτλων μέχρι και το 1885. Γι’ αυτό η ΠΟΜΙΔΑ ζητά τη θέσπιση νομοθετικής ρύθμισης για την επίλυση των ιδιοκτησιακών προβλημάτων των εκτός σχεδίου, αντίστοιχη, ενδεχομένως, με αυτήν, που θεσμοθετήθηκε πριν από 15 χρόνια για τα εντός σχεδίου. Τότε, δηλαδή, προβλέφθηκε ότι, εφόσον ο ιδιοκτήτης εντός σχεδίου ακινήτων τα νέμεται καλόπιστα και με νόμιμα μεταγραμμένο τίτλο επί 30 έτη, το Δημόσιο δεν είναι σε θέση να τα διεκδικήσει.

Σημειώνεται ότι στις περιφερειακές ενότητες Άρτας, Πρέβεζας, Ιωαννίνων, Λευκάδας, Αιτωλοακαρνανίας, Ροδόπης, Θάσου, Λάρισας, Θεσσαλονίκης, Γρεβενών και Δυτικής Αττικής, οι καταληκτικές ημερομηνίες παρατάθηκαν μέχρι τις 10 Ιουνίου 2019.

capital.gr

Του Δημήτρη Δελεβέγκου